Z wzorcami umów chyba każdy z nas ma styczność nawet podczas zwykłych, prozaicznych czynności, a z reguły nie zdajemy sobie z tego sprawy. Ilekroć mowa o wzorcu umownym, należy przez to pojęcie rozumieć wszelkiego rodzaju ustalone z góry, przez jedną stronę umowy gotowe zapisy, np. wzory umów, ogólne ich warunku czy też regulaminy.
Czym charakteryzuje się wzorzec umowny?
Wzorzec umowny, z resztą jak sugeruje sama nazwa to pewnego rodzaju standardowe zapisy, ustalone przez jedną stronę umowy. Z wzorcami umowy spotykamy się w wielu sytuacjah, np. korzystając z usług:
– bankowych (np. wypłaty z bankomatu),
– poczty,
– firmy kurierskiej,
a także kupując bilet miesięczny na komunikację miejską czy bilet lotniczy.
Wszystkie te sytuacje charakteryzuje fakt, że korzystając z ww. usług nie podpisujemy żadnych dodatkowych umów, jednak dokonując tych czynności godzimy się na ich ogólne warunki ustalone z góry przez usługodawcę.
Jakie powinny być wzorce umowne?
Ustalone wzorce umowne, muszą spełniać pewne wymogi, tj.:
– muszą być one sformułowane w sposób jednoznaczn, zrozumiały i czytelny dla każdego człowieka,
– słownictwo używane przez przedsiębiorcę nie może być wieloznaczne i prowadzić do problemów interpretacyjnych,
– powyższe wymogi obejmują także formę wzorca. Musi być ona prosta, przejrzysta i czytelna.
Kiedy wzorzec nie będzie wiązał adresata?
Przede wszystkim – wzorzec umowny powinien być doręczony adresatowi. Jego niedoręcznie w czasie przed zawarciem umowy sprawia, że nie wiąże on adresata. Nie wiąże adresata także wzorzec umowny, który nie jest powszechnie dostępny. Może zdarzyć się też tak, że umowa zawiera zapis jednoznacznie niekorzystny dla konsumenta. Nie zawsze oznacza to jednak, że cała umowa staje się nieważna. Jednak może to mieć miejsce w przypadku gdy owy niekorzystny zapis będzie stał w sprzeczności z sensem całej umowy. W innym przypadku, nieważna staje się jedynie klauzula abuzywna (niedozwolona), zaś w pozostałym zakresie umowa jest dla konsumenta wiążąca.
